SPD’nin taban örgütleri ise Pazartesi günü yayımladıkları bir metinle bu değişikliğe ancak belirli koşullar altında destek vereceklerini duyurdu.
Koalisyon anlaşmasına göre SPD, günlük değil haftalık bir üst çalışma süresinin yasalaşmasını istiyor. Bu da, uygun iş yükü oluştuğunda emekçilerin 39 saatlik haftalık mesailerini üç güne sıkıştırarak tamamlamaları anlamına geliyor.
“Toplu Sözleşmesiz Olmaz”
Bu esnemeye prensipte karşı çıkmayan SPD tabanı; bunu yalnızca toplu iş sözleşmesinin bulunduğu işyerlerinde geçerli olması şartıyla kabul ediyor. Buna işyeri düzeyinde yapılan toplu sözleşmeler de dahil.
Ancak bu koşul bile Almanya’daki çalışanların yaklaşık yarısının söz konusu düzenlemenin kapsamına girmesini engellemiyor.
Bu esnemeye prensipte karşı çıkmayan SPD tabanı; bunu yalnızca işyeri düzeyinde yapılan toplu sözleşmeler de dahil olmak üzere toplu iş sözleşmesinin bulunduğu işyerlerinde geçerli olması şartıyla kabul ediyor.
Ancak bu koşul bile Almanya’daki çalışanların yaklaşık yarısının söz konusu düzenlemenin kapsamına girmesini engellemiyor.
Metindeki diğer talepler ise daha çok müzakere alanı olarak görülüyor.
Metin, Jusos’un yanı sıra SPD’nin üç çalışma grubunun imzasını taşıyor. Bunlar arasında en geniş üyeliğe sahip olan Arbeitsgemeinschaft für Arbeitnehmerfragen (AfA) da bulunuyor. AfA Başkanı Cansel Kızıltepe, aynı zamanda Berlin’de sosyal senatörlük görevini yeni hükümette korumaya çalışan isim.
Kızıltepe, mevcut durumun zaten yasal sınırların çok ötesinde olduğunu hatırlatıyor: “Bugün bile milyonlarca çalışan fazla mesai yapıyor – çoğu zaman karşılıksız.”
Resmî verilere göre 2024 yılında Almanya’da 1,2 milyar saat fazla mesai yapıldı; bu, 750 binden fazla tam zamanlı işe denk geliyor. Fazla mesailerin yüzde 53,6’sı karşılıksız kaldı. Minijob çalışanlarının gerçekte kaç saat çalıştığı ise kayıt dışılık nedeniyle bilinmiyor.
Koalisyon içi gerilim sürüyor
SPD teşkilatlarının “kırmızı çizgileri”ni aşmanın sonuçlarına dair metinde açık bir uyarı yok. Haziran ayında Çalışma Bakanı Bärbel Bas’ın hazırladığı taslak basına sızmış, taslakta yine toplu iş sözleşmesi şartı yer almıştı. Koalisyon ortakları ve işveren örgütleri sert tepki göstermiş, Bas ise tansiyonu düşürmeye çalışmıştı.
Görünen o ki SPD‘nin, koalisyon uyumunu korumak adına bu turda da geri adım atması bekleniyor. Eleştirmenlere göre hükümetin “vizyonu”, işgücünü ücretlerinin küresel ölçekte mümkün olan en düşük seviyeye çekilmesi. Bu da daha düşük ücret, daha esnek (ve uzun) çalışma saatleri, daha az koruma anlamına geliyor.
Tarihsel bir hatırlatma
Tartışmalar sürerken SPD tabanı içinde hoşnutsuzluk büyüyor. Marx tarafından Eylül 1866'nın başlarında Cenevre'de düzenlenen I. Enternasyonal'in ilk kongresi için kaleme alınan bir karar tasarısı yeniden güncellik kazanıyor: "İş gününün yasal sınırı olarak 8 saatlik çalışma süresini öneriyoruz" ve "şunu da ekliyoruz ki, bu 8 saatin günün hangi saatlerine denk geleceği belirlenmediği takdirde, tüm yasal sınırlamalar başarısızlığa uğrayacak ve sermaye tarafından delinip geçilecektir."
